Bashkia Konispol

 

Bashkia Konispol

Bazilika në fshatin Çiflig

Bazilika ndodhet pranë  Çukës së Ajtoit në një kodër të cilën vendasit e quajnë “Manastir”. Nga muret e tij ruhen në lartësi të konsiderueshme ato të anës perëndimore e lindore kurse të tjerat janë pothuajse të rrënuara. Nisur nga ndërtimi planimetrik e vëllimor studjuesit kanë konkluduar që bazilika është ndërtuar në fundin e shek.XIII. Bazilika ndodhet disa dhjetra metra larg, në të djathtë të rrugës nacionale për në Konispol dhe është lehtësisht e vizitueshme.

Tempulli i Dobrës.Vagalat

Kodra mbi të cilën ngrihej tempulli ndodhet në veri të fshatit Vagalat. Në sipërfaqe, buzë rrugës nacionale për në grykën e Bogazit, duken trakte muresh ku dallohet një faqe muri që i përket tempullit. Blloqet janë të punuar bukur nga të gjitha faqet, ku në atë frontale është gdhëndur një dhëmb në formë trekëndëshi. Mendohet se tempulli i Dobrës i përket shek. IV p.e.s. Rrënojat e tempullit mund të vizitohen ngjitur me rrugën nacionale.

Çuka e Ajtoit.Çiflig

Çuka e Ajtoit ndodhet disa km. në perëndim të Konispolit mbi një kodër strategjike që  ka formën e një koni rreth 350m. të lartë,  prej nga zotërohet e gjithë zona rreth e rrotull. Gjurmë muresh dhe godinash duken në të gjithë sipërfaqen e kodrës. Çuka e Ajtoit ka egzistuar në formën e një qyteti antik dhe të një kalaje mesjetare. Gërmimet arkeologjike kanë zbuluar tre shtresa, duke filluar nga shek.IV-III p.e.s.  deri në shek.III-IV e.s. Për të vizituar rrënojat e Çukës së Ajtoit duhet të ecësh rreth gjysëm ore në këmbë në një terren të vështirë shkëmbor.

Fortesa e Malathresë. Mursi

Fortesa ndodhet pranë shpatit perëndimor të malit të Milesë, mbi një kodër jo shumë të lartë, disa dhjetra metra mbi rrugën nacionale që shkon për në Konispol. Fortesa me  një planimetri katrore, ka në qoshet e saj katër kulla dhe mbulon një sipërfaqe prej rreth 1300 m². Fortesa e Malathresë ka luajtur rol në kontrollin e rrugës antike tregtare nga Butrinti në Ambraki. Studjuesit e datojnë në shek. III p.e.s. Është lehtësisht e vizitueshme nga rruga nacionale.

 

 

Kalaja e Mahallasë

Kalaja ndodhet në jug të Sarandës, pranë fshatrave Gravë dhe Mahalla. Është ndërtuar mbi një kodër të ulët nga ku dominohet një pjesë e lumit Pavlla. Kështjella ka formën e një trapezi  dhe  muret ruhen në mjaft vënde në lartësinë e tyre maksimale.Arkitektura e ndërtimit dhe elemente të veçantë e datojnë kështjellën e Mahallasë në fundin e shek.XVIII. Nga burime të tërthorta studjuesit e datojnë atë në vitin 1787, si një ndërtim të Ali Pashë Tepelenës. Mund të vizitohet lehtësisht,rreth 50m. mbi rrugën automobilistike.

Shpella e Shën Marenës.Bogaz

Shpella gjëndet në majën e malit Milesë, në faqen jugore, në grykën e Bogazit pranë Konispolit. Shpella paraqet një zgavër të madhe shkëmbi natyror me përmasa  të mëdha. Faqet e rrafshta të shkëmbit janë suvatuara dhe zbukuruara me piktura kishtare, por të dëmtuara shumë. Mendohet që pikturat të jenë të shek.XII. Shpella ndodhet në lartësi të madhe dhe  paraqet vështirësi për t’u vizituar.

Fortesa e Vagalatit

Fortesa përbëhet prej një ambienti dhe një muri me gjatësi 26m. Lartësia maksimale e mureve aktualisht ruhet  deri në 7.10m. Fortesa mendohet të jetë e shek III p.e.s. dhe ka shërbyer si pikë vrojtimi në ruajtje të rrugëve në Antikitet.Gjendet në lartësi të madhe mbi shpatin e malit të Milesë dhe paraqet vështirësi për t’u vizituar.

Xarra

Xarrra ndodhet afro 3km. në lindje të Butrintit. Vendbanimi datohet qysh në periudhën e Paleolitit të Mesëm, 70000-40000 vjet më parë dhe në kodrën 20m. të lartë ka patur një shtrirje në një sipërfaqe prej rreth 1ha.Aktualisht vendbanimi paraqitet shumë i dëmtuar nga veprimtaria humane e shekullit të kaluar.Pothuajse nuk ruhen gjurmë të vendbanimit.

Palokalaja e Janjarit

Kodra e Palokalasë ngrihet rreth 1500m. në lindje të fshatit Janjar, në breg të lumit Pavlla. Në majë të kodrës, me sipërfaqe rreth 0.3ha, dallohen gjurmët e një fortifikimi antik, me trajtë katërkëndëshe me përmasa 45m. x 20 m. Studjuesit mendojnë se vendbanimi datohet në periudhën e Hekurit,shek.X p.e.s. Rrënojat gjenden larg rrugëve të komunikimit dhe paraqesin vështirësi të mëdha për t’u vizituar.

Kalaja e Paleomanastirit.Karoq

Vendbanimi ngrihet rreth 3km. në perëndim të fshatit Karroq,përballë fshatrave Ninat dhe Markat. Kalaja ka patur planimetri katërkëndshe dhe aktualisht në sipërfaqen e kodrës dallohen vetëm trakte muresh dhe tarracimi ,si dhe rrënoja godinash. Kështjella datohet në shek.IV p.e.s.  por në shtratin e saj dallohen edhe riparime gjatë periudhës së Antikitetit të Vonë, ku janë përdorur edhe blloqe gurësh antikë. Rrënojat e kalasë ndodhen larg rrugëve të komunikimit dhe janë të vështira për t’u  vizituar.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Close